auto-rooster met voorkeuren (dagdeel, vrije dagen, max per dag)

ROADMAP.md

@@ -132,8 +132,9 @@ volgt.
 
 ## Later
 
-- [ ] **Auto-rooster slimmer**: voorkeuren toevoegen (vak liever in de ochtend/
-      middag, bepaalde dagen vrijhouden, max. blokken per dag per groep).
+- [x] **Auto-rooster slimmer**: voorkeuren — vak liever ochtend/middag (zachte
+      voorkeur met fallback), bepaalde dagen vrijhouden, en max. blokken per dag
+      per groep.
 - [ ] **Algemene visuele opfris** (UX/uiterlijk).
 
 - [ ] **Module: automatisch rooster genereren.** De gebruiker ge

backend/modules/autorooster/views.py

@@ -1,4 +1,8 @@
-"""Automatisch rooster: stelt een conflictvrij voorstel voor (greedy)."""
+"""Automatisch rooster: stelt een conflictvrij voorstel voor (greedy).
+
+Houdt rekening met voorkeuren: een vak liever in de ochtend of middag, bepaalde
+weekdagen vrijhouden, en een maximum aantal blokken per dag per groep.
+"""
 from django.db.models import Q
 from rest_framework.decorators import api_view
 from rest_framework.response import Response
@@ -6,12 +10,22 @@ from rest_framework.response import Response
 from core.models import Activiteit, Groep, Lokaal, Persoon, Roosterblok, Schooljaar, Tijdslot
 
 
+def _is_ochtend(slot):
+    return slot.start_tijd.hour < 12
+
+
 @api_view(["POST"])
 def voorstel(request):
     sjid = request.data.get("schooljaar")
     groep_id = request.data.get("groep")
     wensen = request.data.get("wensen") or []
     respecteer = request.data.get("respecteer_bestaand", True)
+    vrije_dagen = {int(d) for d in (request.data.get("vrije_dagen") or [])}
+    mpd = request.data.get("max_per_dag")
+    try:
+        max_per_dag = int(mpd) if mpd not in (None, "", 0, "0") else None
+    except (TypeError, ValueError):
+        max_per_dag = None
     if not sjid or not groep_id:
         return Response({"detail": "Geef een schooljaar en een groep op."}, status=400)
     try:
@@ -20,23 +34,30 @@ def voorstel(request):
     except (Schooljaar.DoesNotExist, Groep.DoesNotExist):
         return Response({"detail": "Schooljaar of groep niet gevonden."}, status=404)
 
-    # Kandidaat-tijdsloten: groep-specifiek of algemeen (geen groep).
-    sloten = list(
-        Tijdslot.objects.filter(actief=True)
+    # Kandidaat-tijdsloten: groep-specifiek of algemeen, vrije dagen uitgesloten.
+    sloten = [
+        s for s in Tijdslot.objects.filter(actief=True)
         .filter(Q(groep=groep) | Q(groep__isnull=True))
         .order_by("dag", "volgorde", "start_tijd")
-    )
+        if s.dag not in vrije_dagen
+    ]
     if not sloten:
-        return Response({"voorstel": [], "niet_geplaatst": [], "detail": "Geen tijdsloten gevonden voor deze groep."})
+        return Response({"voorstel": [], "niet_geplaatst": [], "detail": "Geen bruikbare tijdsloten (let op vrije dagen)."})
+
+    alle_slot_dag = {t.id: t.dag for t in Tijdslot.objects.all()}
 
     # Bezetting bijhouden (eventueel inclusief bestaande blokken).
     groep_bezet = set()
     beg_bezet = {}
     lok_bezet = {}
+    per_dag = {}  # weekdag -> aantal blokken voor deze groep
     if respecteer:
         for b in Roosterblok.objects.filter(schooljaar=sj).prefetch_related("begeleiders"):
             if b.groep_id == groep.id:
                 groep_bezet.add(b.tijdslot_id)
+                wd = alle_slot_dag.get(b.tijdslot_id)
+                if wd is not None:
+                    per_dag[wd] = per_dag.get(wd, 0) + 1
             for p in b.begeleiders.all():
                 beg_bezet.setdefault(b.tijdslot_id, set()).add(p.id)
             if b.lokaal_id:
@@ -54,21 +75,32 @@ def voorstel(request):
         aantal = int(w.get("aantal") or 0)
         beg = w.get("begeleider") or None
         lok = w.get("lokaal") or None
+        dagdeel = (w.get("dagdeel") or "").strip()
         if not act_id or aantal <= 0:
             continue
         beg = int(beg) if beg else None
         lok = int(lok) if lok else None
+
+        # Voorkeur dagdeel: zet de voorkeurssloten vooraan (zachte voorkeur).
+        if dagdeel == "ochtend":
+            kandidaten = [s for s in sloten if _is_ochtend(s)] + [s for s in sloten if not _is_ochtend(s)]
+        elif dagdeel == "middag":
+            kandidaten = [s for s in sloten if not _is_ochtend(s)] + [s for s in sloten if _is_ochtend(s)]
+        else:
+            kandidaten = sloten
+
         geplaatst = 0
         vak_dagen = set()
-        # Twee passes: eerst spreiden (max 1 per dag), daarna opvullen.
-        for pas in (1, 2):
-            for s in sloten:
+        for pas in (1, 2):  # pas 1 = spreiden (max 1 per dag), pas 2 = opvullen
+            for s in kandidaten:
                 if geplaatst >= aantal:
                     break
                 if s.id in groep_bezet:
                     continue
                 if pas == 1 and s.dag in vak_dagen:
                     continue
+                if max_per_dag is not None and per_dag.get(s.dag, 0) >= max_per_dag:
+                    continue
                 if beg and beg in beg_bezet.get(s.id, set()):
                     continue
                 if lok and lok in lok_bezet.get(s.id, set()):
@@ -78,6 +110,7 @@ def voorstel(request):
                     "tijdslot_label": slot_info[s.id]["label"],
                     "dag": slot_info[s.id]["dag"],
                     "dag_label": slot_info[s.id]["dag_label"],
+                    "dagdeel": "ochtend" if _is_ochtend(s) else "middag",
                     "activiteit": act_id,
                     "activiteit_naam": act_naam.get(act_id, "?"),
                     "groep": groep.id,
@@ -88,6 +121,7 @@ def voorstel(request):
                 })
                 groep_bezet.add(s.id)
                 vak_dagen.add(s.dag)
+                per_dag[s.dag] = per_dag.get(s.dag, 0) + 1
                 if beg:
                     beg_bezet.setdefault(s.id, set()).add(beg)
                 if lok:

frontend/src/pages.jsx

@@ -3226,7 +3226,9 @@ export function AutoRoosterPage() {
   const [activiteiten, setActiviteiten] = useState([]);
   const [medewerkers, setMedewerkers] = useState([]);
   const [lokalen, setLokalen] = useState([]);
-  const [wensen, setWensen] = useState([{ activiteit: "", aantal: 1, begeleider: "", lokaal: "" }]);
+  const [wensen, setWensen] = useState([{ activiteit: "", aantal: 1, begeleider: "", lokaal: "", dagdeel: "" }]);
+  const [vrijeDagen, setVrijeDagen] = useState([]);
+  const [maxPerDag, setMaxPerDag] = useState("");
   const [voorstel, setVoorstel] = useState(null);
   const [niet, setNiet] = useState([]);
   const [error, setError] = useState(null);
@@ -3242,7 +3244,7 @@ export function AutoRoosterPage() {
   }, []);
 
   const setWens = (i, veld, val) => setWensen((ws) => ws.map((w, idx) => idx === i ? { ...w, [veld]: val } : w));
-  const addWens = () => setWensen((ws) => [...ws, { activiteit: "", aantal: 1, begeleider: "", lokaal: "" }]);
+  const addWens = () => setWensen((ws) => [...ws, { activiteit: "", aantal: 1, begeleider: "", lokaal: "", dagdeel: "" }]);
   const delWens = (i) => setWensen((ws) => ws.filter((_, idx) => idx !== i));
 
   async function genereer() {
@@ -3254,7 +3256,9 @@ export function AutoRoosterPage() {
     try {
       const r = await createResource("autorooster/voorstel", {
         schooljaar: Number(schooljaar), groep: Number(groep),
-        wensen: geldig.map((w) => ({ activiteit: Number(w.activiteit), aantal: Number(w.aantal), begeleider: w.begeleider || null, lokaal: w.lokaal || null })),
+        wensen: geldig.map((w) => ({ activiteit: Number(w.activiteit), aantal: Number(w.aantal), begeleider: w.begeleider || null, lokaal: w.lokaal || null, dagdeel: w.dagdeel || "" })),
+        vrije_dagen: vrijeDagen,
+        max_per_dag: maxPerDag === "" ? null : Number(maxPerDag),
       });
       setVoorstel(r.voorstel || []); setNiet(r.niet_geplaatst || []);
     } catch (e) { setError(e.message); }
@@ -3300,9 +3304,20 @@ export function AutoRoosterPage() {
         </select>
       </div>
 
+      <h2>Voorkeuren</h2>
+      <div className="form-row" style={{ alignItems: "center", flexWrap: "wrap" }}>
+        <span className="muted small">Dagen vrijhouden:</span>
+        {WEEKDAGEN.map((d) => (
+          <label key={d.value} className="veld">
+            <input type="checkbox" checked={vrijeDagen.includes(d.value)} onChange={(e) => setVrijeDagen((v) => e.target.checked ? [...v, d.value] : v.filter((x) => x !== d.value))} /> {d.label}
+          </label>
+        ))}
+        <label className="veld-kol"><span className="veld-kop">Max. blokken per dag</span><input type="number" min="1" max="12" placeholder="geen limiet" value={maxPerDag} onChange={(e) => setMaxPerDag(e.target.value)} style={{ width: 110 }} /></label>
+      </div>
+
       <h2>Wensen</h2>
       <table className="grid">
-        <thead><tr><th>Vak</th><th>Aantal/week</th><th>Begeleider (optioneel)</th><th>Lokaal (optioneel)</th><th></th></tr></thead>
+        <thead><tr><th>Vak</th><th>Aantal/week</th><th>Voorkeur dagdeel</th><th>Begeleider (optioneel)</th><th>Lokaal (optioneel)</th><th></th></tr></thead>
         <tbody>
           {wensen.map((w, i) => (
             <tr key={i}>
@@ -3313,6 +3328,13 @@ export function AutoRoosterPage() {
                 </select>
               </td>
               <td><input type="number" min="1" max="20" value={w.aantal} onChange={(e) => setWens(i, "aantal", e.target.value)} style={{ width: 70 }} /></td>
+              <td>
+                <select value={w.dagdeel} onChange={(e) => setWens(i, "dagdeel", e.target.value)}>
+                  <option value="">geen</option>
+                  <option value="ochtend">Ochtend</option>
+                  <option value="middag">Middag</option>
+                </select>
+              </td>
               <td>
                 <select value={w.begeleider} onChange={(e) => setWens(i, "begeleider", e.target.value)}>
                   <option value="">—</option>